Wprowadzenie

Jednolite stosowanie Wspólnotowej Taryfy Celnej wymaga uzgodnienia celnej definicji i interpretacji towarów, a w następstwie ich klasyfikacji taryfowej. Rozbieżna klasyfikacja taryfowa tego samego towaru powoduje możliwość zawarcia podwójnej transakcji w ramach państw członkowskich Unii, co mogłoby prowadzić do zmiany kierunku obrotów handlowych, nieodzyskania środków własnych Unii, niewłaściwego stosowania Ogólnego Systemu Preferencji (GSP) oraz do nierównego traktowania podmiotów gospodarczych wewnątrz Unii.

Ze względu na to, że kierunek uregulowań celnych był podporządkowany polityce handlowej państwa, istniało ryzyko użycia procedury Wiążącej Informacji Taryfowej (dalej WIT) przez państwa członkowskie w celu skorzystania z bardziej liberalnego stosowania Taryfy, przynajmniej dla pewnych produktów, a następnie uzyskania konkurencyjnej przewagi ekonomicznej nad innymi państwami członkowskimi, a co za tym idzie spowodowałoby negatywne wyniki w odzyskaniu środków własnych Unii. Z tego powodu koniecznością stał się rozwój środków służących harmonizacji klasyfikacji dokonywanej przez różne państwa członkowskie.

W celu jednolitego stosowania Wspólnej Taryfy Celnej oraz ułatwienia operacji celnych 1 stycznia 1992 r. wprowadzono we Wspólnocie Europejskiej pierwsze podstawowe rozporządzenie regulujące procedurę wiążącej informacji taryfowej - WIT (w pierwszej fazie WIT-y były wiążące tylko dla wydającego państwa członkowskiego, a w drugiej - w roku 1993 - poprawiono rozporządzenie tak, aby zapewnić obowiązywanie WIT we wszystkich państwach członkowskich).

1. Procedura WIT

Ścisłe połączenie pomiędzy polityką Wspólnoty a klasyfikacją taryfową spowodowało konieczność utworzenia systemu wiążących informacji taryfowych, który zakłada niezmienność poglądów w zakresie klasyfikacji ze strony różnych państw członkowskich wobec stanowiska kraju trzeciego. Przede wszystkim ma on na celu uniknięcie oszukańczych praktyk handlowych. Praktyki te oznaczają poszukiwanie wewnątrz Unii różnych klasyfikacji taryfowych na ten sam towar za pomocą wielokrotnych wniosków o WIT, w celu uzyskania jak najbardziej korzystnej pozycji Taryfy celnej. Aby uniknąć rozbieżnej klasyfikacji taryfowej w ramach państw członkowskich, ale również, aby nie doszło do nadania niepoprawnych klasyfikacji taryfowych, utworzono system EBTI - system Europejskiej Wiążącej Informacji Taryfowej. Procedura WIT jest jednym ze środków, wprowadzonych przez Komisję Europejską, aby podmioty gospodarcze mogły uzyskać oficjalne informacje o klasyfikacji taryfowej towarów, poprawić zarządzanie w związku ze spodziewanymi zyskami handlowymi oraz zredukować czas odprawy celnej.

WIT przeznaczona jest do zapewnienia prawidłowej klasyfikacji towarów i może być wydana wówczas, gdy są przewidziane operacje importu lub eksportu oraz przed zadeklarowaniem tych towarów do procedur celnych. Jej zasadniczym celem jest zapewnienie przejrzystości informacji celnej i jednolitego zastosowania Taryfy Unii Europejskiej, wyeliminowanie w krajach Unii Europejskiej różnic w klasyfikacji taryfowej oraz zapewnienie równości i prawnego zabezpieczenia podmiotów gospodarczych w warunkach decyzji podjętych przez władze celne różnych krajów członkowskich.

2. System EBTI

W celu zapewnienia efektywnego zarządzania procedurą wydawania WIT-ów, Komisja podjęła decyzję o utworzeniu systemu informatycznego, który posiadałby wszystkie WIT-y. Taka baza danych, nazywana EBTI - Europejska Wiążąca Informacja Taryfowa, ma następujące cele:

• zapewnić jednolite stosowanie Wspólnej Taryfy Celnej (CCT) w ramach Unii,
• zapewnić przejrzystość informacji celnych i gwarancję równego traktowania podmiotów gospodarczych Unii,
• pozwolić władzom celnym na weryfikację podczas klasyfikacji, czy decyzja klasyfikacyjna dla podobnych towarów nie została już wydana przez inne europejskie władze celne,
• ułatwić klasyfikację towarów przez umożliwienie dochodzenia, czy są jakieś inne klasyfikacje dla towarów z podobnym opisem,
• pozwolić służbom Komisji na zapewnienie spójności klasyfikacji przez różne władze krajowe poprzez szukanie rozbieżnych lub niepoprawnych klasyfikacji,
• odnajdować praktyki oszukańcze i niewłaściwe stosowanie procedury przez podmioty gospodarcze (np. wielokrotne wnioski od tego samego podmiotu na ten sam towar),
• umożliwić władzom celnym danego kraju członkowskiego sprawdzenie w bazie danych, czy WIT - którą posługuje się podmiot podczas odprawy celnej, a która została wydana przez inne państwo członkowskie - jest ważna i czy prezentowane towary potwierdzają opis w niej zawarty,
• pozwolić podmiotom gospodarczym z innych państw członkowskich na ustalenie, w relacji do poszczególnej pozycji taryfowej lub produktu, czy WIT została już wydana dla produktu podobnego do tego, który zamierzają zadeklarować.

3. Wiążąca Informacja Taryfowa - definicja

Zgodnie z art. 11 WKC każda osoba może ubiegać się przed organami celnymi o informację dotyczącą stosowania ustawodawstwa celnego. Taki wniosek może jednak pozostać nie uwzględniony, jeżeli nie będzie dotyczył faktycznie mającej się odbyć operacji przywozu lub wywozu. W krajach Unii Europejskiej informacje udzielane są wnioskodawcy bezpłatnie. Jednakże wnioskodawca może zostać obarczony kosztami w przypadku, gdy organy celne poniosą szczególne wydatki, zwłaszcza na przeprowadzenie analiz lub ekspertyz towarów, jak również w związku z odesłaniem towarów do wnioskodawcy.

Jedną z takich informacji, dotyczących stosowania prawa celnego, jest wiążąca informacja taryfowa (WIT) (ang. Binding Tariff Information - BTI). Wiążąca Informacja Taryfowa (WIT) jest decyzją w sprawie klasyfikacji towarów, która określa zgodnie z obowiązującymi przepisami podpozycję Nomenklatury Scalonej lub podpozycję każdej innej nomenklatury, która jest całkowicie lub częściowo oparta na Nomenklaturze Scalonej lub dodaje do niej dalsze podziały i która została ustanowiona odrębnymi przepisami Wspólnoty w celu zastosowania w wymianie towarowej środków taryfowych (artykuł 20 ust. 3 Kodeksu), wydawaną przez władze celne państwa członkowskiego na korzyść podmiotu gospodarczego.

WIT udzielana jest bezpłatnie, zazwyczaj ważna jest przez okres sześciu lat i wiążąca prawnie wszystkie państwa członkowskie, bez względu na państwo członkowskie, które ją wydało.